Darwin i współczucie

Pełny tytuł głównego dzieła Darwina brzmi: O powstawaniu gatunków drogą naturalnego doboru czyli o utrzymywaniu się doskonalszych ras istot organicznych w walce o byt. Inne dzieła Darwina wskazują jak barbarzyńska może być filozofia ewolucjonistyczna:

Jeśli chodzi o dzikusów, słabe ciało i umysł wkrótce zostają wyeliminowane; ci, którzy przeżywają zazwyczaj wykazują silny stan zdrowia. My, ludzie cywilizowani, z drugiej strony, czynimy wszystko by zahamować proces eliminacji; budujemy schroniska dla imbecyli; wydajemy prawa dla ochrony ubogich; a nasi lekarze używają swych najlepszych umiejętności, by ratować życie każdego do ostatniego momentu. Są przyczyny, by sądzić, że szczepienia zachowały tysiące tych, którzy z powodu słabego zdrowia dawniej ulegliby ospie. W ten sposób słabsze jednostki cywilizowanego społeczeństwa rozmnażają się.

Nikt, kto zetknął się z hodowlą zwierząt domowych, może wątpić, że to musi być wysoce szkodliwe dla rodzaju ludzkiego. Jest to zdumiewające, jak szybko brak opieki, lub opieka niewłaściwie ukierunkowana, prowadzi do degeneracji gatunków domowych; ale z wyjątkiem samego człowieka, nie ma prawie nikogo na tyle nieświadomego, by zezwolić najgorszym z jego zwierząt, aby się rozmnażały.

Pomoc, jaką instynktownie czujemy się zmuszeni dawać bezradnym, jest głównie przypadkowym rezultatem instynktu sympatii, pierwotnie uformowanego jako część instynktu socjalnego, ale później przekształconego w sposób uprzednio wskazany i bardziej szeroko rozpowszechnionego. Nie możemy też powstrzymać naszej sympatii, nawet pod naciskiem rozumu, bez szwanku w najszlachetniejszej sferze naszej natury… Musimy zatem znosić te niewątpliwie złe efekty przeżywania i rozmnażania się słabych.

(Charles Darwin, The Descent of Man (Pochodzenie człowieka), wydanie 2, str. 133–134, 1887)

The information on this site can change lives—former atheists tell us so. Why? Because it’s information people haven’t heard before. So keep it coming by supporting the researchers and writers at CMI.